برگزاری دوره آموزشی آشنایی با فرآیند اهدای عضو در بیمارستان امام سجاد (ع) ناجا
دوره آموزشی آشنایی با فرآیند اهدای عضو، با هدف ارتقای آگاهی کادر درمان درباره شناسایی، ارجاع و مراقبت از بیماران مشکوک به مرگ مغزی، روز ۳ شهریور ۱۴۰۵ در بیمارستان امام سجاد (ع) ناجا و با حضور تیم اهدای عضو دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی برگزار شد.
در این برنامه، دکتر فریبا قربانی، ضمن تشریح اهمیت اهدای عضو از بیماران مرگ مغزی، بر نقش تعیین‌کننده این بیماران به‌عنوان مهم‌ترین و قابل‌اعتمادترین منبع تأمین اعضای پیوندی تأکید کرد.
وی با اشاره به پیشرفت‌های علمی در حوزه‌هایی همچون مهندسی ژنتیک، پیوند اعضای حیوانی و مهندسی بافت، خاطرنشان کرد که با وجود پیشرفت‌های قابل توجه در این حوزه‌ها، این روش‌ها در شرایط کنونی هنوز قادر به پاسخگویی به نیاز گسترده بیماران در انتظار پیوند نیستند و همچنان افراد مرگ مغزی، اصلی‌ترین منبع تأمین اعضای حیاتی برای پیوند به شمار می‌روند.

وی با اشاره به تجربه بیمارستان امام سجاد (ع) ناجا افزود: طی پنج سال گذشته، ۱۸ مورد مشکوک به مرگ مغزی در این بیمارستان شناسایی و گزارش شده است که در ۹ مورد، فرآیند اهدای عضو با موفقیت انجام شده است. به گفته وی، این موفقیت حاصل همکاری مؤثر مدیریت بیمارستان و کادر درمان، به‌ویژه کارکنان بخش مراقبت‌های ویژه، بوده است.
در ادامه، دکتر جیوار، رئیس بیمارستان امام سجاد (ع) ناجا، ضمن قدردانی از حضور تیم اهدای عضو، بر ارزش انسانی و اجتماعی اهدای عضو و نقش آن در نجات جان بیماران نیازمند پیوند تأکید کرد.

دکتر قربانی نیز با اشاره به نقش ریاست محترم بیمارستان در موارد موفق اهدای عضو، همکاری دکتر جیوار را فراتر از یک حمایت مدیریتی توصیف کرد و گفت رئیس بیمارستان در این فرآیند عملاً مانند یک هماهنگ‌کننده در کنار تیم درمان و اهدای عضو حضور داشته و نقش بسیار تأثیرگذاری در شکل‌گیری و به سرانجام رسیدن موارد اهدای عضو در این مرکز ایفا کرده است.
در بخش دیگری از این دوره، خانم نوری، از اعضای تیم شناسایی اهدای عضو، به تشریح مراحل شناسایی بیماران مشکوک به مرگ مغزی و همچنین اهمیت فعالیت‌های فرهنگی و اطلاع‌رسانی پرداخت.
وی با تأکید بر اهمیت زمان در فرآیند اهدای عضو گفت: هرچه شناسایی و اعلام موارد مشکوک به مرگ مغزی سریع‌تر انجام شود، فرصت بیشتری برای حفظ و فراهم‌آوری اعضای قابل اهدا و در نهایت نجات جان بیماران نیازمند پیوند فراهم خواهد شد.
سپس دکتر سیاوش مهدی‌قلی‌زاده، از هماهنگ‌کنندگان اهدای عضو، به تشریح فرآیند تشخیص و تأیید مرگ مغزی پرداخت و بر ضرورت تشخیص دقیق و رعایت کامل ضوابط و پروتکل‌های مربوط به آن تأکید کرد.
وی در این بخش، معاینه بالینی و بررسی رفلکس‌های ساقه مغز و همچنین آزمون‌های تکمیلی مورد استفاده در فرآیند تشخیص مرگ مغزی را تشریح کرد و درباره تست‌هایی از جمله تست آپنه و سایر آزمون‌های مورد نیاز توضیحات لازم را ارائه داد.
دکتر مهدی‌قلی‌زاده همچنین به موضوع بروز برخی حرکات و رفلکس‌های نخاعی در بیماران مرگ مغزی اشاره کرد و توضیح داد که این حرکات در صورت آگاهی نداشتن خانواده و حتی کادر درمان از ماهیت آن‌ها می‌تواند موجب نگرانی و برداشت نادرست شود. وی بر اهمیت آگاهی‌بخشی و توضیح این موضوع برای خانواده بیمار و کارکنان درمان تأکید کرد.
وی با اشاره به فرآیند تأیید مرگ مغزی در کشور، آن را فرآیندی دقیق و سخت‌گیرانه دانست و توضیح داد که تشخیص نهایی بر اساس مجموعه‌ای از معاینات و تأییدات تخصصی و مطابق ضوابط قانونی انجام می‌شود و حضور و تأیید متخصصان مربوطه و پزشکی قانونی، از ارکان این فرآیند است.
در ادامه دوره، نکات اولیه و کاربردی در زمینه مراقبت از بیمار مرگ مغزی نیز برای کادر درمان مطرح شد. با توجه به اهمیت مدیریت صحیح این بیماران و حفظ عملکرد ارگان‌ها تا زمان تعیین تکلیف، دکتر قربانی از برنامه‌ریزی برای برگزاری یک جلسه آموزشی تخصصی‌تر در زمینه مراقبت خبر داد.